Çocukluğumuzdan beri araba seyahatlerimizde bulunduğumuz şehirden farklı
plakaları olan araçların plaka numaralarını hep bilmeye ve tahmin etmeye
çalıştık. Uzun yolculuklarımızı böyle keyiflendirdik, zaman zaman plakaları
ezberledik. İlk plaka sistemini öğrendiğimizde alfabetik sıra olduğunu ama 68
no’lu plaka sonrasında sistemin bozulduğunu gördük ve ufak bir hayal kırıklığı
ile plaka sistemini sorguladık.
Plaka sistemi, “İlk iki hanesi 27 Eylül 1962 tarihinde yayımlanan
yönetmelik uyarınca il isimlerinin alfabetik olarak sıralanmasıyla meydana
getirilmiş ve yeni tarz plakalar Kasım 1962'den itibaren taşıtlara takılmaya
başlanmıştır.” (1) bahsi geçen paragrafta belirtildiği gibi günümüze kadar
gelmektedir.
Sürekli farklı plakaları öğrenmeye çalışmak ve başta planlanan plaka
sisteminin artık geçerliliğini yitirmesinden dolayı bölge kodu ve il
isimlerinin iki harfinden oluşan bir plaka sistemi önerisi yapılmaktadır.
Böylelikle sayı ezberlemeden, plaka kontrolü yapmadan ilgili aracın hangi
şehirden olduğu, yeni il statüsü kazanmış şehirler eklense bile
bozulmayacaktır. Bölgesel olarak plakalar ayrıştırılabilir olacaktır.
Bölge kodlları Tablo 1’deki gibi alfabetik sıralamaya göre
oluşturulmaktadır.
Tablo 1:
Bölge Adı ve Kodu
|
Bölge Adı
|
Bölge Kodu
|
|
Akdeniz
|
1
|
|
Doğu Anadolu
|
2
|
|
Ege
|
3
|
|
Güneydoğu Anadolu
|
4
|
|
İç Anadolu
|
5
|
|
Karadeniz
|
6
|
|
Marmara
|
7
|
Türkçe karakterler Avrupa ile
uyumlu olması için kullanılmadan ve aynı bölgede yer alan aynı harflere sahip
illerde değişiklik yaparak, bölge kodları ile il isimlerinin iki harfini, bir
sesli ve bir sessiz harf, kullanılarak Tablo 2’deki plaka sistemi elde
edilmektedir.
Tablo 2:
Türkiye İlleri için Yeni Plaka Önerisi
|
Bölge Kodu
|
Bölge
|
İl
|
Mevcut
Plaka Sistemi
|
Önerilen
Plaka Sistemi
|
|
1
|
Akdeniz
|
Adana
|
1
|
1-AD
|
|
1
|
Akdeniz
|
Antalya
|
7
|
1-AN
|
|
1
|
Akdeniz
|
Burdur
|
15
|
1-BU
|
|
1
|
Akdeniz
|
Hatay
|
31
|
1-HA
|
|
1
|
Akdeniz
|
Isparta
|
32
|
1-IS
|
|
1
|
Akdeniz
|
Mersin
|
33
|
1-ME
|
|
1
|
Akdeniz
|
Kahramanmaraş
|
46
|
1-KA
|
|
1
|
Akdeniz
|
Osmaniye
|
80
|
1-OS
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Ağrı
|
4
|
2-AG
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Bingöl
|
12
|
2-BI
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Bitlis
|
13
|
2-BT
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Elâzığ
|
23
|
2-EL
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Erzincan
|
24
|
2-ER
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Erzurum
|
25
|
2-EZ
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Hakkâri
|
30
|
2-HA
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Kars
|
36
|
2-KA
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Malatya
|
44
|
2-MA
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Muş
|
49
|
2-MU
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Tunceli
|
62
|
2-TU
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Van
|
65
|
2-VA
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Ardahan
|
75
|
2-AR
|
|
2
|
Doğu Anadolu
|
Iğdır
|
76
|
2-IG
|
|
3
|
Ege
|
Afyonkarahisar
|
3
|
3-AF
|
|
3
|
Ege
|
Aydın
|
9
|
3-AY
|
|
3
|
Ege
|
Denizli
|
20
|
3-DE
|
|
3
|
Ege
|
İzmir
|
35
|
3-IZ
|
|
3
|
Ege
|
Kütahya
|
43
|
3-KU
|
|
3
|
Ege
|
Manisa
|
45
|
3-MA
|
|
3
|
Ege
|
Muğla
|
48
|
3-MU
|
|
3
|
Ege
|
Uşak
|
64
|
3-US
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Adıyaman
|
2
|
4-AD
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Diyarbakır
|
21
|
4-DI
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Gaziantep
|
27
|
4-GA
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Mardin
|
47
|
4-MA
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Siirt
|
56
|
4-SI
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Şanlıurfa
|
63
|
4-SA
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Batman
|
72
|
4-BA
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Şırnak
|
73
|
4-SI
|
|
4
|
Güneydoğu Anadolu
|
Kilis
|
79
|
4-KI
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Ankara
|
6
|
5-AN
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Çankırı
|
18
|
5-CA
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Eskişehir
|
26
|
5-ES
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Kayseri
|
38
|
5-KA
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Kırşehir
|
40
|
5-KI
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Konya
|
42
|
5-KO
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Nevşehir
|
50
|
5-NE
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Niğde
|
51
|
5-NI
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Sivas
|
58
|
5-SI
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Yozgat
|
66
|
5-YO
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Aksaray
|
68
|
5-AK
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Karaman
|
70
|
5-KA
|
|
5
|
İç Anadolu
|
Kırıkkale
|
71
|
5-KI
|
|
6
|
Karadeniz
|
Amasya
|
5
|
6-AM
|
|
6
|
Karadeniz
|
Artvin
|
8
|
6-AR
|
|
6
|
Karadeniz
|
Bolu
|
14
|
6-BO
|
|
6
|
Karadeniz
|
Çorum
|
19
|
6-CO
|
|
6
|
Karadeniz
|
Giresun
|
28
|
6-GI
|
|
6
|
Karadeniz
|
Gümüşhane
|
29
|
6-GU
|
|
6
|
Karadeniz
|
Kastamonu
|
37
|
6-KA
|
|
6
|
Karadeniz
|
Ordu
|
52
|
6-OR
|
|
6
|
Karadeniz
|
Rize
|
53
|
6-RI
|
|
6
|
Karadeniz
|
Samsun
|
55
|
6-SA
|
|
6
|
Karadeniz
|
Sinop
|
57
|
6-SI
|
|
6
|
Karadeniz
|
Tokat
|
60
|
6-TO
|
|
6
|
Karadeniz
|
Trabzon
|
61
|
6-TR
|
|
6
|
Karadeniz
|
Zonguldak
|
67
|
6-ZO
|
|
6
|
Karadeniz
|
Bayburt
|
69
|
6-BA
|
|
6
|
Karadeniz
|
Bartın
|
74
|
6-BA
|
|
6
|
Karadeniz
|
Karabük
|
78
|
6-KA
|
|
6
|
Karadeniz
|
Düzce
|
81
|
6-DU
|
|
7
|
Marmara
|
Balıkesir
|
10
|
7-BA
|
|
7
|
Marmara
|
Bilecik
|
11
|
7-BI
|
|
7
|
Marmara
|
Bursa
|
16
|
7-BU
|
|
7
|
Marmara
|
Çanakkale
|
17
|
7-CA
|
|
7
|
Marmara
|
Edirne
|
22
|
7-ED
|
|
7
|
Marmara
|
İstanbul
|
34
|
7-IS
|
|
7
|
Marmara
|
Kırklareli
|
39
|
7-KI
|
|
7
|
Marmara
|
Kocaeli
|
41
|
7-KO
|
|
7
|
Marmara
|
Sakarya
|
54
|
7-SA
|
|
7
|
Marmara
|
Tekirdağ
|
59
|
7-TE
|
|
7
|
Marmara
|
Yalova
|
77
|
7-YA
|
Türkiye’nin belki de ileride
plaka sistemi değişikliği bu şekilde olduğu takdirde daha net bir sistem ortaya
çıkmış olacak ve karmaşıklık ortadan kalkacaktır.
Referanslar
1- https://tr.wikipedia.org/wiki/T%C3%BCrkiye_il_plaka_kodlar%C4%B1#Kodlama
